JellevanDijk.org

Popularity: 4% [?]

Mijn neef Martijn stuurde me zojuist het ultieme bewijs dat onze waarneming en emoties direct gekoppeld zijn aan ons lichaam. Vrouwen die subliminaal verborgen in ringtones naar baby-gehuil luisteren, krijgen grotere borsten, omdat het vet in hun rug en maag zich naar de borsten beweegt als reactie op het luisteren naar de geluiden. Ik verzin dit niet. Iemand anders misschien wel, het bewijs is op dit moment van YouTube kwaliteit (maar goed, dan is het waar, toch?)

Popularity: 13% [?]

Onlangs zat ik aan tafel met een groep filosofen in een restaurantje in Groningen. Men serveerde er een ongelofelijk lekkere varkenshaas. Maar filosofen zouden geen filosofen zijn of er ontstond, daar boven de dampende borden, een discussie over het wel of niet eten van vlees. Mijn directe buren hielden er dezelfde mening op na als ik: we waren schuldig, natuurlijk, als vleeseters. En we namen nog een hap. We stopten onze schuldgevoelens onder het tapijt. Te ingewikkeld. Wie eet nou een dier dat een bewustzijn heeft, een brein met alles erop en eraan, een leven van jaren, dat liefde kent, geluksgevoelens, verdriet, troost? Voor Douglas Hofstadter was het de reden om te stoppen met vlees: na al die jaren onderzoek naar het bewustzijn en de werking van de hersenen kon hij niet anders dan concluderen dan dat hij bewuste, denkende geesten aan het opslokken was met elke kipfilet of karbonade die hij naar binnen werkte. Vissen, dat waren twijfelgevallen, brainwise. Dus die at hij dan nog wel, zo af en toe.

Zo zoekt iedereen een argumentatie voor het gedrag dat hij aan kan en een verantwoording voor de fouten die hij desondanks maakt. Cognitieve Resonantie Reductie, heet dat. Descartes en Gerda Verburg hebben het veel minder moeilijk. Zij vonden/vinden dat dieren zoals honden en varkens geen pijn lijden als ze een schop krijgen of met CO2 worden vergast in de bioindustrie. In de woorden van Gerda Verburg:

„Er hoeft geen directe relatie te zijn tussen de mate van bewusteloosheid en de visueel waarneembare symptomen”,

Descartes kon er nog mee weg komen. Hij had er de authoriteit voor, en God aan zijn zijde. Pijnlijker is het voor Gerda V., die hier een standpunt huldigt dat misschien nog zinnig klonk in de 17e eeuw maar dat nu toch door alle recente wetenschappelijke bevindingen ontkracht wordt en bovendien ook gewoon niet meer past in de manier waarop wij onze ethische overwegingen omtrent de waarde van de belevingswereld van het dier in de loop van de afgelopen eeuwen hebben zien veranderen. (Zo, nu jij weer, Gerda). Ik vind Gerda Verburg hiermee te vergelijken met een reactionaire Amerikaanse boer die anno 1975 nog gaat beweren dat negers geen mensen zijn.

Maar goed, mooi gezegd Van Dijk, maar ik stop mijn varkenslapjes nog steeds onder het tapijt. Net weer een rundersausijs achter mijn kiezen. Hoe zal ik hier over 10 jaar op terugkijken (als de Noordpool geen ijs meer heeft, zo las ik weer in een ander bericht)?

Popularity: 14% [?]

Een hele conferentie vol brein dynamica op het net. Even bewaren…

Popularity: 8% [?]

Nee, niet Googlen, maar goochelen. Met kaarten en hoeden en konijnen. Met dank aan Danny, een student van mij.

En nog een

Popularity: 14% [?]

Prachtig verhaal, met dank aan Otto!

Popularity: 32% [?]

Zet je schrap voor 200 wpm (words per minute) van Jeff Bridges - herstel: Jeff Hawkings (dank Gert-Jan) en zijn theorie over het brein. >

Popularity: 19% [?]

the-problem-with-problem-solving.docEen stukje tussendoor…

Popularity: 21% [?]

Stel, je haalt een zelfgesmeerde dubbele boterham met kaas uit je werktas terwijl je op je werk in de gang loopt op weg naar de trap, op weg naar buiten. Je bent bang dat de kaas tussen de twee sneetjes wegglijdt, een lichtbruin volkoren is nu eenmaal net te groot om goed met een hand vast te houden, behalve als er pindakaas op zit maar dat zit er niet op want er zit kaas op en als het nou een grote plak was maar het zijn drie van die kleine dunne plakjes van een redelijk nieuw stuk kaas dus voor je het weet valt de helft eruit en daar ben je dus bang voor. Gelukkig is het geen dubbele boterham met vlokken, dat valt alweer mee. Hoe dan ook: omdat je bang bent dat de kaas van je brood valt houd je de boterhammen goed vast en terwijl je het geheel uit je tas trekt steekt je elleboog nogal wijd en naar boven toe uit aan de zijkant van je lichaam. Dit beinvloedt uiteraard het zwaartepunt van je lichaam en je rug kromt zich enigszins mee om in evenwicht te blijven. Maar omdat je tegelijkertijd loopt ga je niet meer helemaal recht doro de gang maar maak je een klein corrigerend bochtje. Allemaal heel voorstelbaar. Stel nu dat je op dat moment iemand tegenkomt op de gang die net uit een deur komt. Je zit nog half in dat gekromde compensatiebochtje (vanwege die boterham met die plakjes kaas) en ook al loop je heus niet tegen die plotselinge persoon op dan nog kwam je blijkbaar net een fractie van een hoeveelheid dichter in de ruimte van je tegenligger dan je normaal van elkaar gewend was. En als gevolg daarvan heb je even snel oogkontact om te checken of alles ok is. Een soort beleefdheidscontactmoment. En je ziet in de oogopslag van die ander dat die ziet dat jij oogcontact zoekt en in zijn gelaatsuitdrukking zie je dat die ander aan jou aan geeft dat er niets aan de hand is en dat alles dus ‘ok’ is en dat je je geen zorgen noch je verontschuldigingen hoeft te maken. En als het een aantrekkelijke vrouw zou zijn geweest en jij een man, dan zou je zelfs nog even verontschuldigend geglimlacht hebben in de hoop dat je een glimlach terug zou krijgen en dat zou dan een moment van wederzijdse understanding zijn geweest dat niet alleen aangaf dat je elkaar gezien hebt en dat je niet met elkaar ging botsen, maar dat ook zou hebben aangegeven dat jij blijkbaar voor haar de moeite waard bent geweest om tegen te glimlachen en dat je dus misschien nog best wel goed in de markt ligt althans bij die vrouw die toch ook goed in de markt lag bij jou anders had je wel niet de moeite genomen om er een lachje bij te doen. En je beseft je vervolgens ook dat je hebt lopen sjansen met een zelfgesmeerde boterham met kaas in je handen, dus dat het nog maar helemaal de vraag is wie om wie en waarom moest lachen. En dat - allemaal -, van begin tot eind,  in ten hoogste 2 seconden tijd. En dit alles realiseer je je vervolgens, in nog eens pak hem beet 1 seconde.

Popularity: 18% [?]

Jaaaahaaaaaaa! Het is weer tijd voor de documentaire van de week!

Brainman [webpage over de documentaire]

De documentaire zelf (in Divx)

De figuur Rainman (Dustin Hoffman) in de film met dezelfde titel, heet in wetenschappelijk jargon een ‘savant‘. Rainman, als de meeste savants, is extreem getalenteerd in bepaalde cognitieve taken en tegelijkertijd ernstig verstandelijk gehandicapt. Tot nu toe heb ik altijd gemeend dat daar een soort logica in zit: als je extreem getalenteerd bent (vaak in rekenen of tekenen; er zijn autisten die de hele dag priemgetallen zitten te bedenken of complete schilderijen in een uur naschilderen) dan kan het niet anders of je bent tegelijk ook extreem gehandicapt in enkele andere psychologische vaardigheden (meestal de sociale-). Noem het een vorm van compensatie. Als je brein vol zit met het tellen van hoeveelheden luciferhoutjes die op de grond zijn gevallen, dan kun je niet ook nog eens je social skills up-and-running houden.

Daniel Tammet kan minstens zo goed rekenen als Rainman, leert binnen een week een taal die hij nooit eerder sprak en is tegelijkertijd een gewone, communicatieve, sociale gesprekspartner. Baron-Cohen, die hem onderzoekt, vindt het bijna lastig om toe te geven, maar kan niet anders dan concluderen dat Daniel geen ‘echte’ autist is. Zijn prestaties zijn, zoals de Engelsen zeggen, ‘mind-boggling’. Of, zoals zijn Ijslandse taal-juf aan het eind van de documentaire erover zegt “it is not human”. Maar dat is hij wel. Bekijk deze charmante savant hier

PS Voor de EEC-ers onder ons: ergens tegen 2/3e vd film worden Chinese kinderen getoond die leren rekenen met de Abacus, het ouderwetse telraam. Deze kinderen kunnen vliegensvlug rekenen. Als ze wat ouder zijn, hebben ze de fysieke Abacus niet eens meer nodig, met hun vingers frummelend op de lege lessenaar rekenen ze even snel met een ‘mentale abacus’ in hun hoofd. Mooi voorbeeld van “External cognitive scaffolding - internalized!” (Wat is external scaffolding???).

Popularity: 28% [?]