Als ik kennis wil vergaren over iets in de wereld, dan kan ik naar dat iets toegaan in de wereld om het nader te beschouwen. Ik kan dat zo precies mogelijk proberen te bekijken en vervolgens dat allemaal zo precies mogelijk noteren en van al die notities zo precies mogelijk een analyse maken. Stel dat dat allemaal vlekkeloos gaat (en het gaat nooit vlekkeloos), dan heb ik vervolgens kennis over dat iets. Men zegt dat je met die kennis nu dat iets kunt gaan beinvloeden. Kennis is macht, immers. Weten is meten en meten geeft de mogelijkheid om het nu te controleren of te beheersen. Maar wat ze er niet bij zeggen, doorgaans, is dat je door het beinvloeden en controleren en beheersen het iets, het iets waar het om ging, hebt veranderd. En geldt je kennis dan nog wel? Dit gaat niet over de vraag of je waarneming de data verstoort (zoals in de quantummechanica, of als je je psychologisch experiment niet goed hebt opgezet), dit gaat over de vraag of, als wij mensen iets doen met de kennis die we eerst hebben opgedaan, we niet de kans lopen dat die kennis door ons ondertussen al is ingehaald, door de nieuwe feiten, die wij dus mede hebben gecreerd. Het zal wel niet zo snel gelden voor natuurwetten (dat je de zwaartekracht zelf verandert door vliegtuigen en raketten te bouwen die eraan kunnen ontsnappen). En het zal veel sneller optreden bij sociologische kennis, bijvoorbeeld als je hebt onderzocht en gevonden dat Marokkanen vaker in de gevangenis zitten dan Hollanders en dat je daar vervolgens met een brilliant beleidsplan iets aan doet, waardoor de cijfers gaan verschuiven. Sommigen zouden zeggen: ja, dat laat zien dat er verschillende soorten kennis zijn, sociologische bevindingen, die hoogst veranderlijk en ‘zacht’ zijn en de ‘harde’ feiten van de natuur, zoals de zwaartekracht en hoeveel protonen er in een waterstof atoom zitten en wat er gebeurt als een ster ontploft. Maar volgens mij is dat allemaal relatief. Hoe zit het bijvoorbeeld met de biologie, met de evolutie? We weten nu steeds beter hoe de evolutie werkt, dus voor je het weet kunnen we hem beinvloeden, veranderen, stopzetten wellicht of in ieder geval afbuigen en uitstellen. Dan hebben we dus de evolutiewetten veranderd, als gevolg van het feit dat we ze snapten. En als ik het voor elkaar krijg om bij 1 waterstofatoom een proton bij te proppen, dan kun je dus niet meer zeggen: waterstofatomen hebben 1 proton. Want er is er dan tenminste eentje die er 2 heeft. (Ja ja ik weet het, dan is het geen waterstof meer. Is dat van belang voor mijn redering? Moet ik over nadenken). Kwestie van tijd voordat we de aarde stopzetten en er allemaal van de zijkant afvallen.

Popularity: 12% [?]